.eus domeinua. Euskara eta Euskal Kultura Interneten.

Euskarak erronka berri bat du: Interneten bere izen propioa sortzea. Interneten, izena eta izana elkarrekin baitoaz. Interneten, izenik ez duena, ez da. Eta hori da euskararen eta euskal kulturaren komunitatearen erronka berria: Interneteko eremu birtualean nazioarteko aitorpena eskainiko dion ikur edo sinboloa sortzea: .EUS domeinua.

Horretarako sortu da PuntuEus Elkartea. Hori da helburua: .EUS domeinua eskuratzea.

.eus :: zergatik eta zertarako

Internetek, kultura-aniztasuna mailarik gorenean kokatzen du eta, kultura-aniztasun horren baitan, gaur egun euskarak eta euskal kulturak Interneteko aterpe teknologiko propioa izan dezakete: .EUS domeinua, ‘Euskara eta Euskal Kulturaren Komunitatea’-ren [ EEKK ] Interneteko izena.

Ikur hori euskara eta euskal kultura sustatzeko tresna izango da eta, hori horrela, .EUS domeinua mundu mailako hizkuntza normalkuntzarako tresnatzat ulertzen dugu: .EUS domeinuak, Interneteko espazio birtualean, euskara beste hizkuntzen mailan kokatzen baitu. Are gehiago, .EUS domeinuak euskara lehen mailako hizkuntza bihurtzen du Interneten, mundu mailako aitorpena eskainiko baitio eta hura sustatzeko bitarteko eraginkor bihurtuko baita.

Era berean, .EUS domeinuak Internetek berezkoa duen aniztasuna sendotu, hedatu eta egiazkoagoa bilakatzen du, izan ere, hizkuntza eta kulturen komunitateek beren domeinu propioa izateak kultura-aniztasuna sarean ere kokatzen duelako. Biak ala biak, beraz, bai Interneteko Euskararen eta Euskal Kulturaren Komunitatea eta baita Internet tresna gisa ere, onuradunak dira hizkuntzari eta kulturari loturiko domeinuez ari garenean.

Lehen Mailako Domeinuak

TLDak [ Top Level Domain ] Lehen Mailako Domeinuak dira, Interneteko helbideetan azkeneko puntuaren ondoren datorren zatia, hain zuzen.

Bi multzo nagusitan bana daitezke: Estatu-kodeak [ ccTLD ] eta orokorrak [ gTLD ].

    • Estatu-kodeak [ ccTLD ]: NBEk Estatu kontsideratzen dituen herrialdeen Lehen Mailako Domeinuak dira. Adibidez: .it, .co, .uk, etab.
    • Orokorrak [ gTLD ]:
        • Historikoak: Internetekin jaio ziren domeinu izenak dira, .com, .net eta .org, esate baterako. Hasiera batean erabilera zehatz baterako sortuak izan ziren arren, egun erabilera orokorreko bilakatu dira.
        • Ez babestuak: historikoak izan gabe, komunitateenak ez diren domeinuak dira, adibidez: .biz [ negozioetarako, business-etik dator ], .name [ pertsonentzat ], edo .pro [ profesionalentzat ].
      • Babestuak: komunitateek babesten dituzten domeinuak dira. Komunitateak eskatzen du eta komunitatea da domeinuaren administrazioaren eta kudeaketaren arduraduna. Multzo horretan sortu dira .museum [ museoen komunitatearena ], .aero [ aeronautika munduari lotua ] eta .cat [ hizkuntza eta kultura katalanaren domeinua ], esaterako.

Azken multzo horretan, Lehen Mailako Domeinu babestuetan, kokatuko da .EUS domeinua. lcTLD [ Language and Culture TLD ] bat izango da. PuntuEus Elkarteak eskatuko du EEKKaren izenean, eta PuntuEus Fundazioak kudeatuko du, behin onartua denean.

2005ean onartu zuen ICANNek hizkuntza eta kulturen komunitateei lotutako lehen domeinua: .CAT, hizkuntza eta kultura katalanaren Lehen Mailako Domeinua. .CAT domeinuak aurrez domeinuen sailkapenean existitzen ez zen domeinu izaera bat sortzea ahalbidetu zuen eta, modu horretan, hizkuntza eta kultura komunitateen identifikaziorako tresna bilakatu ziren Lehen Mailako Domeinuak.

Iturria: http://www.puntueus.org

Utzi erantzun bat

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Aldatu )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Aldatu )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Aldatu )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Aldatu )

Connecting to %s